Komercjalizacja

Spójrzmy prawdzie w oczy, przechodząc obok multipleksu, nie obcujemy już z galerią sztuki, a z katalogiem produktów Ikei. Zunifikowane, pozbawione duszy plansze, na których lewitujące głowy bohaterów patrzą w różnych kierunkach z tym samym wyrazem egzystencjalnego znużenia, skąpane w obowiązkowej poświacie cyjanu i pomarańczy. To nie jest już zaproszenie do świata wyobraźni. To jest etykieta na puszce z generycznym sosem filmowym, krzycząca: “Znasz te twarze! Znasz te kolory! Konsumuj!”. Plakat, niegdyś artystyczny prolog, autonomiczne dzieło sztuki, stał się zakładnikiem algorytmu i badań fokusowych.

Ściany znikają. Sufit staje się wirem indygo i kobaltu, pod stopami płynie Rodan, a każdy krok zdaje się stawiać nas pośród cyprysów płonących ku gwiazdom. Jesteśmy wewnątrz obrazu, wewnątrz umysłu geniusza, wchłonięci przez dzieło, które przestało być płótnem, a stało się wszechświatem. Brzmi jak epifania, prawda? Jak ostateczne spełnienie marzenia o totalnym zespoleniu z pięknem. A jednak, gdy blask projekcji na moment przygasa, odbicie w gigantycznej ścianie ukazuje nam coś zgoła innego: las uniesionych smartfonów, taniec sylwetek w poszukiwaniu idealnego kadru na Instagrama i cichy szmer rozmów o tym, gdzie po tym katharsis najlepiej zjeść pizzę.

Fala tak zwanych „doświadczeń immersyjnych”, zalewająca metropolie niczym biblijny potop, stawia nas przed pytaniem fundamentalnym, choć ubranym w neonowe szaty. Czy faktycznie zanurzamy się w sztuce, czy raczej dryfujemy w jej cyfrowym, wygładzonym i starannie skomercjalizowanym symulakrum? Czy to rewolucja w percepcji, czy może najdroższa fotobudka w historii ludzkości?